Konsolowe spojrzenie na rok 2008

Wcięło mi wspomniany już dłuższy referat, poklepię więc jeszcze raz. Większa część wigilijnego wchłaniania już za mną, na Jedynce "1941" Spielberga (Belushi! Mifune! Christopher Lee!!!), koniec roku, czas podsumowań i refleksji, a ja nie mogę przeboleć straty tych wszystkich wynurzeń, które mi wcięło przy poprzednim podejściu. Pamiętam, to je spiszę.

Branża narzeka - producenci narzekają na rynek PCtowy że spiracony, PCtowcy narzekają na producentów, prasa na wydawców koncentrujących się na party games i grach dla casuali (tak, tak, chodzi mi o kał żali), kałżale narzekają na Nintendo które zdzierczo nie rozważa nawet obniżek przegiętego cenowo Wii, a wszyscy narzekają na to że Wii sprzedaje się lepiej niż pierogi przed wigilią, chociaż nikt na nim niby nie gra.

Jest źle? Faktycznie kolejny przerżnięty rok, ciążący w stronę zmasowienia gier, zepchnięcia ambitnych produkcji na margines, z centrum rynku nakierowanym na niedzielnych gamerów? Dupa tam. To rok (w końcu) dobrych produkcji na PS3, w które z racji nieposiadania tej platformy oczywiście nie pograłem. To rok paru niezłych, czasem nawet dobrych ekskluzywów na X360 ("Gears of War 2" dzieli i rządzi). W końcu - to rok paru kapitalnych gier multiplatformowych. Dziko ubawiłem się przy "Devil May Cry 4"*, sporo szumu narobiło też GTA4. Ta produkcja to akurat wzór producenckiej zachowawczości - to co było w poprzednich częściach (nawet mniej), ale zapakowane w full HD, no i miasto jest większe. Wszystko to wystarczyło jednak do rekordowej sprzedaży, podjarania fanów, podbicia prasy. Czyli źle, bo się jarają grą, która nic prawie nowego nie wnosi? Słaby rok? Pomyślmy. To fachowa gra, naprawdę, ale bez ikry, za to rok temu 9 albo 10 na 10 dostawało przehajpowane "Halo 3". Czy ładny ale pusty jak wydmuszka "Assassin's Creed".

Nie, to był dobry rok, bo mimo tego parcia na kałżali udowodnił że w cenie jest pomysł i oryginalność.

Te 10 lat temu jak siedziałem na blaszaku, to połowę premier stanowiły kolejne FPP na silniku "Quake 2". Wyróżnikami była lepsza grafika, ładniej zrobiona woda, wcześniej za nowatorstwo uznawano ograniczoną amunicję w pistolecie i obowiązek reloada, albo możliwość ruchu głową, czy skakanie czy schylanie się. Jednak w grach w środowisku 3D w pewnym momencie autorzy doszli do bariery. Dano możliwość symulacji najważniejszych czynności użytecznych dla kogoś kto chodzi i skacze albo strzela (z waleniem z glana włącznie, hail to the DN3D), brak tylko machania ręką i ręcznego nawijania spaghetti na widelec. Nie było sensu tego dalej rozwijać. Podobnie grafika - minimalny standard jest tak daleko podkręcony, że gra wyglądająca zaledwie przyzwoicie nie jest już produkcją przyzwoitą, a czymś właśnie poniżej minimalnych oczekiwań.



Dziś świetna grafika to podstawa, a wyróżnikiem są rozwiązania i patenty. Sposób narracji, nowatorska mechanika gry, oryginalny interface. Właśnie, narracja. Od paru lat producenci naprawdę myślą jak opowiadać historię, percepcję zmieniły takie gry jak "Metal Gear Solid", czy "Half Life". Pierwsza gra stawiała na filmowe zwroty akcji, operowanie kamerą (też filmowe), i 'wkręcenie' gracza w świat gry poprzez zbudowanie więzi, identyfikacji z bohaterem. Fakt że charakterystyczne komiksowe przegięcie serii nie każdego przekonało, ale Solid Snake przebił się już do popkultury, a to coś znaczy. Jednocześnie Hideo Kojima chyba jako pierwszy wyczuł wyjątkowość gier jako niezależnego medium. W inną stronę poszli goście z Valve - w HL całą grę widać z oczu bohatera, przydługie i niby nudnawe (ale pełne szczegułów w drugim planie) intro, przerywniki - wszystko widać z pierwszej osoby. Nie obserwujemy czyichś przygód, to nasze przygody. Widzimy co nam się dzieje, a nie co dzieje się naszemu bohaterowi na ekranie. O ile Kojima lubi ciekawe zagrywki zacierające poziom na którym dzieje się gra (nie konsola/komputer-gracz, główny bohater-wróg, a raczej świat wirtualny/świat rzeczywisty, reżyser gry-gracz), o tyle HL skróciło dystans pomiędzy grą a graczem wciskając go w głowę głównego bohatera.

Pozostał sztuczny interface, cyferki na ekranie oznaczające amunicję, energię, z tym ładnie zmierzyli się autorzy "Kronik Riddicka: Ucieczki z Butcher's Bay", rezygnując z niemal wszystkich informacyjnych wyświetlaczy - broń ma własne wyświetlacze, nic nie zaburza widoku postaci - poza kwadracikami oznaczającymi zdrowie, widocznymi przy otrzymywaniu obrażeń. Riddick to strzelanina i skradanka, z elementami włażenia i skakania po platformach. Tu niestety gracz zostaje wydarty z głowy Riddicka, a kamera przenosi się za plecy Vina Diesla. Skucha, stopienie się gracza z przeżywaną przygodą lekko siada. Komuś nie starczyło wyobraźni.

Za to starczyło jej niepokornym koderom w tym roku. O ironio, obie gry o których będę klepał (o drugiej w następnym wpisie) wyszły spod skrzydeł słynącego z katowania od dekady do porzygu paru serii Electronic Arts.



"Mirror's Edge" - Skandynawowie z DICE wciskają gracza w ciało ponętnej kurierki o azjatyckich rysach. Biega się w parkourowym stylu po dachach antyutopijnej metropolii. Owszem, grafika jest naprawdę porządna, muzyka świetnie dobrana, gra świetnie udźwiękowiona. Naprawdę rewelacyjne jest jednak co innego - to gra zupełnie pozbawiona wszelkich informacji wyświetlanych na ekranie. Widzimy tylko to co bohaterka, nie ma żadnych pierduł typu projekcja ze specjalnego kombinezonu na przednią szybkę czy coś. O stracie energii informują problemy z widzeniem (zaczerwienienie ekranu? nie wiem, tak jakoś wtopili to w grę że nawet nie pamiętam), kamera nie przesuwa się za plecy. Przeżywamy przygodę. Widzimy oczami, oczy widzą resztę ciała - ręce, nogi. Gdy biegniemy - obraz się rozmywa, dyszymy, a ręce bujają się jeszcze bardziej. Ciało ma masę, w trakcie biegu nabiera rozpędu. Kamera kiwa się w zależności od tempa biegu, buja się gdy skaczemy (na przykład odbijając się od przeszkody, oczywiście widać wtedy ręce). To wszystko co piszę to jednak tylko kapitalne wykonanie. Gra jest nowatorska i rewolucyjna z zupełnie innego, banalnego poziomu. To parkourowa, biegano-skakana platformówka typu "Prince of Persia: the Sands of Time", ale obserwowana nie z za pleców, ale z perspektywy bohaterki. Proste i genialne. Jednocześnie momentami przez to diablo trudne - trzeba operować oczami a nie wszędobylską kamerą, nie zawsze da się odwrócić widok tam gdzie by się chciało, a żeby zerknąć w przysłowiowy otwór, przepraszam bardzo, to najpierw trzeba do niego podejść i wsadzić wen łeb. Bieganie daje naprawdę dużą frajdę, nagłe pojawienie się gliniarzy nakręca adrenalinę, a całość jak wspomniałem wygląda i brzmi naprawdę rewelacyjnie. Śmiem twierdzić że ME to najbardziej innowacyjna gra roku, a także jedna z najlepszych tegorocznych produkcji. Pomimo upierdliwych momentami walk, momentów gdy nie wiadomo gdzie iść/skakać/kucać/cokolwiek, a także pomimo drażniących fragmentów gdy 5 razy powtarza się trudną akrobację. Ta gra to naprawdę fajna przygoda, spójna estetycznie, przerywana fajnymi cartoonowymi wstawkami, czekam na kolejne części. I na kolejne gry wywracające do góry nogami zaśmierdłe i skisłe konwencje. Tak długo jak są ludzie z tyloma pomysłami, a korporacje nie boją się tego wydawać (w dodatku stawiają na nie Elekronicy), to nie boję się o przyszłość gier dla corowców.



W następnych wpisach (mam nadzieję że przed nowym rokiem) poklepię o wspomnianym "Dead Space" (nie starczyło czasu), a także pewnie o paru innych tegorocznych pozycjach, które zatrzęsły mi gaciami. Obiecuję, że postaram się coś wskrobać częściej.

* - taka ciekawostka z cyklu 'jak to się dzieje że gry konsolowe nie mogą podbić peceta i vice versa'. Dobry mój ziom siedzi od lat na blaszaku, normalnie Semper Fidelis, erpegi, strzelały, strategie i RTS, ale ma niezaspokojone ciągoty arcade. Zachwalał mi któreś Dynasty Warriors czy inne Warriors Orochi, czyli następny marny klon tej samej pseuromordobijki od Koei, seria tak wtórna że recenzentom cierpną na myśl o niej zęby. Zagrywa się typ w to, bo nie ma na peceta mordobić i slaszerów, więc na bezrybiu itd. Ja tym gardzę, bo mam DMC, czy nowego Gaidena, a także parę innych gier. Ale do diabła, DMC wyszedł też na blaszaka, i nie jest to chyba tak skaszaniona konwersja jak części 3ciej. No i co z tego? To 4ta część, kult pecetowców nie dotknął. W efekcie jak pykają w mordobicia, to w cienkie. Kto mi wyjaśni dlaczego???